ریزش موی ارثی و درمان آن

ریزش موی ارثی یا ژنتیکی شایع‌ترین نوع ریزش موی پیشرونده است که به آن طاسی الگوی مردانه، طاسی الگوی زنانه یا طاسی معمولی نیز گفته می‌شود. حدود ۵۰% از مردان بالای ۵۰ سال، و حدود ۵۰% زنان بالای ۶۵ سال به این مشکل دچار می‌شوند. شدت این نوع ریزش مو در زنان متفاوت است به طوریکه گاهی اوقات به صورت کم‌پشتی گسترده‌ موهای سر بروز کرده و گاهی اوقات نیز منجر به طاسی کامل می‌شود. برای جلوگیری از ریزش مو در زنان و مردان و همچنین درمان ریزش مو روش های مختلفی وجود دارد که در این مقاله به آن ها می پردازیم.

علل ریزش موی ارثی کدامند؟

ریزش موی ارثی ناشی از ترکیبی از عوامل ژنتیکی و هورمونی است.‌ هورمون دی‌هیدروتستوسترون (DHT) عامل اصلی ریزش موی ژنتیکی در افراد مستعد به این نوع ریزش است. DHT، باعث تغییر در فولیکول‌ها و در نهایت ریزش موی سر می‌شود. موهایی که از فولیکول‌های متأثر از DHT رشد می‌کنند به تدریج باریکتر و کوتاه‌تر شده، و رنگشان روشن‌تر می‌شود تا جایی که در نهایت فولیکول‌ها کاملاً کوچک شده و از بین رفته و رشد مو متوقف می‌شود. در واقع سابقه‌ فامیلی نقشی اساسی در علت ریزش مو مردان دارد.

ریزش موی ارثی و درمان آن

ریزش موی ارثی و درمان آن

الگوی ریزش موی ارثی مردانه

ریزش موی ارثی در زنان و مردان متداول است. این حالت در مردان الگوی طاسی مردانه نامیده شده و طبق الگوی مشخص از دو گیجگاه آغاز می‌شود. به مرور زمان خط مو عقب رفته و به شکل M‌ در می‌آید. همچنین موها در تاج سر (بالای سر) نازک شده و منجر به طاسی کامل یا موضعی می‌شود. الگوی ریزش موی مردانه اغلب در اثر بیماری‌های دیگر مانند بیماری قلبی عروقی، بزرگی پروستات، سرطان پروستات، دیابت، چاقی و فشار خون بالا به وجود می‌آید.

الگوی ریزش موی ارثی زنانه

الگوی ریزش موی ارثی در زنان و مردان متفاوت است. در زنان موها به طور کامل نازک می‌شوند و خط مو تغییری نمی‌کند. به ندرت دیده می‌شود ریزش موی ارثی در زنان منجر به طاسی کامل شود. ریزش موی زنانه می‌تواند در اثر بیماری‌هایی چون سندرم تخمدان پلی کیستیک رخ دهد.

آیا این نوع ریزش موروثی است؟

بله. عقیده بر این است که استعداد ژنتیکی که علت ریزش مو در مردان است، می‌تواند از هر یک از والدین یا هر دوی آن‌ها به ارث برسد.

علائم ریزش موی ارثی کدامند؟

مردان زودتر و بیشتر از زنان به ریزش موی ارثی دچار می‌شوند. عموماً عقب رفتن خط رویش مو یا ریزش مو در مردان می‌تواند در هر سنی بعد از بلوغ شروع شود. معمولاً، در زمان شروع ریزش مو زنان نسبت به مردان دیرتر بوده و در دهه‌های ۵۰ یا ۶۰ زندگی رخ می‌دهد. البته، گاهی اوقات ریزش موی ارثی در زنان زودتر از این، یعنی در دهه‌های ۳۰ یا ۴۰ زندگی، بروز می‌کند. در برخی زنان، این عارضه به بیش از اندازه بودن هورمون‌های مردانه در بدن، مانند آنچه در سندرم تخمدان پلی‌کیستیک (PCOS) رخ می‌دهد، ارتباط دارد. برای درمان ریزش مو زنان باید توجه داشت که آکنه، افزایش موهای صورت، نامنظم شدن عادات ماهانه و ناباروری همگی از علائم این سندرم هستند.

ریزش موی ارثی چگونه تشخیص داده می‌شود؟

تشخیص و جلوگیری از ریزش مو ارثی معمولاً برمبنای تاریخچه، الگوی ریزش مو مردان و زنان و سابقه خانوادگیِ ریزش با یک الگوی مشابه صورت می‌گیرد.‌ در هنگام معاینه پوست سر طبیعی به نظر می‌رسد. گاهی اوقات آزمایش خون هم گرفته می‌شود.

آیا برای ریزش موی ارثی درمان دارویی قطعی وجود دارد؟

خیر، هیچگونه درمان قطعی ریزش موی ارثی وجود ندارد. البته، معمولاً پیشرفت این عارضه در زنان و مردان خیلی کند بوده و از چند سال تا چند دهه طول می‌کشد. شروع این نوع ریزش در سنین پایین‌تر می‌تواند نشانه سریع‌تر بودن نرخ پیشرفت آن در صورت عدم جلوگیری از ریزش مو می باشد.

چگونه می‌توان ریزش موی ارثی را درمان کرد؟

۱ – درمان‌های موضعی

یکی از راههای جلوگیری از ریزش مو درمان های موضعی و داروهایی است که در ادامه آورده شده اند:

استفاده از داروی ریزش مو ماینوکسیدیل ۲ یا ۵% بر روی پوست سر سرعت ریزش مو را کاهش داده و در درمان ریزش مو در زنان و مردان موثر است و در برخی افراد باعث می‌شود بخشی از موها دوباره رشد کنند. البته، این محصول گران بوده و به ندرت پیش می‌آید که باعث درمان قطعی ریزش مو و بهبود طولانی مدت قابل قبولی شود. در مواردی که درمان ریزش موی ارثی نتیجه می‌دهد نیز، بهبود حاصله تنها تا زمان استفاده از محلول حفظ می‌شود. گاهی اوقات، ماینوکسیدیل در محل استعمال باعث تحریک‌پذیری یا واکنش‌های آلرژیک پوست می‌شود.

۲ – درمان دارویی ریزش موی ارثی

درمان دارویی متداول‌ترین روش برای درمان ریزش موی ارثی در زنان است:

ماینوکسیدیل (روگین، مدل ژنریک)

این دارو در ابتدا برای درمان فشار خون بالا معرفی شد. افرادی که از این دارو استفاده کردند اظهار داشتند پس از مصرف آن موهای از دست رفته خود را بازیافته‌اند. مطالعات بیشتر در این زمینه نشان داد محلول ۲ درصد ماینوکسیدیل رشد موها را تحریک می‌کند.

آنتی آندروژن

کاهش ریزش موی ارثی در اثر مصرف داروهایی که گیرنده‌های آندروژن را مسدود می‌کنند هنوز تایید نشده است. امروزه شواهد بسیار کمی مبنی بر کارآمدی این داروها در دست است. البته برخی مطالعات فردی نشان داده است این دارو برای زنانی که به ماینوکسیدیل پاسخ نمی‌دهند مفید است. از این قبیل داروها می‌توان فیناستراید و اسپیرانولاکتون را نام برد. معمولا برای زنانی که در سنین بارداری هستند و هورمون‌های مردانه آن‌ها بالاست، مصرف روزانه ۲۰۰-۱۰۰ میلی‌گرم آنتی‌آندروژن تجویز می‌شود. مصرف این دارو باید با قرص ضد بارداری همراه شود. بنابراین باید در دوره مصرف این داروها از بارداری جلوگیری کرد. زیرا این دارو می‌تواند موجب ناهنجاری‌های ژنتیکی جنین مذکر شود.

مکمل آهن

در برخی از زنان کمبود آهن سبب ریزش مو می‌شود. بررسی سطح آهن در افراد گیاهخوار، کسانی که کم‌خونی دارند یا زنان با خونریزی شدید در دوره قاعدگی اهمیت بیشتری دارد. گرچه هیچ شواهدی مبنی بر تاثیر آهن روی ریزش مو در دست نیست ولی نمی‌توان تاثیرات آن را نادیده گرفت.

قرص ریزش مو فیناستراید

مصرف قرص برای جلوگیری از ریزش مو ممکن است عجیب به نظر برسد، اما این امکان وجود دارد که با مصرف فیناستراید (پروپشیا) بهبود یابید. این دارو با کاهش سطح هورمونی که فولیکول‌های مو را از بین می‌برد، از ریزش مو جلوگیری می‌کند.
این دارو روند ریزش مو را به میزان ۸۸ درصد کند می‌سازد و این امکان را فراهم می‌کند که موهایتان به رشد مجدد برسند. برای گرفتن فیناستراید باید نسخه پزشک داشته باشید. بهتر است صبور باشید، چون فرآیند درمان ممکن است حدود ۳ ماه طول بکشد. ریزش مو و رشد مجدد نیز به زمان نیاز دارد.
در مطالعات بالینی مشخص شد که حدود ۳٪ از مردان با عوارض جانبی، از جمله کاهش میل جنسی و سایر مشکلات جنسی مواجه شدند. این امکان وجود دارد که این عوارض حتی پس از قطع مصرف دارو نیز ادامه یابند. توجه داشته باشید که خانم‌های باردار نیز مجاز به مصرف این قرص‌ها نیستند. مصرف این قرص‌ها ممکن است باعث بروز نواقص مادرزادی در نوزادان شود.

درمان‌های تأیید نشده

استفاده از داروی ریزش مو مثل سپیرونولاکتون، سیپروترون استات، فلوتامید و سایمتیدین در زنان باعث مهار عملکرد دی‌هیدروتستوسترون در پوست سر شده و تا حدودی در درمان ریزش مو و بهبود آن موثر است. البته، باید در دوران بارداری از مصرف سپیرونولاکتون و سیپروترون استات اجتناب شود زیرا آن‌ها می‌توانند باعث زنانه شدن جنین مذکر شوند؛ در دوران شیردهی نیز باید از مصرف هر دو اجتناب شود. فلوتامید خطر آسیب رساندن به کبد را به همراه دارد.

لازم به یادآوری است که تمام روشهای درمان ریزش موی سر موضعی و خوراکی تنها تا زمانی تأثیر دارند که از آن‌ها استفاده می‌شود. به علاوه، هیچ یک از این درمان‌ها تأثیر چشمگیری ندارد.

ماساژدرمانی

مصرف قرص به صورت روزانه کار ساده‌ای نیست؛ اما مینوکسیدیل گزینه خوبی است. شما می‌توانید این مایع را به صورت روزانه به پوست سرتان بمالید. این دارو مورد تایید سازمان غذا و دارو است و به رشد موهایتان کمک می‌کند. پزشکان بر این باورند که مصرف این دارو حداقل موهای فعلی‌تان را برای شما نگه می‌دارد.
مینوکسیدیل برای مردان زیر ۴۰ سال که به تازگی دچار ریزش مو شده‌اند بیشترین تاثیر را دارد. شما برای اثربخشی حداقل باید ۴ ماه دارو مصرف کنید تا در یک سال آینده نتیجه بگیرید. بسیاری از کارشناسان معتقدند که مینوکسیدیل نباید اولین گزینه درمانی باشد، اما می‌گویند که این دارو در افرادی که از فیناستراید نتیجه نگرفته‌اند، موثر است.
شما باید این دارو را دو بار در روز به موهای خشک خود بزنید. استفاده از اپلیکاتور کمک می‌کند کمتر کثیف‌کاری کنید. شما می‌توانید این دارو را بدون نسخه نیز خریداری کنید. اما باید توجه داشته باشید که التهاب پوست سر یکی از عوارض جانبی مصرف این دارو است.

روش‌های تکنولوژیک

برس، شانه و سایر دستگاه‌های لیزری چه نقشی در پروسه درمان ریزش مو دارند؟ پزشکان در مورد اثربخشی این موارد اختلاف نظر دارند. سازمان غذا و دارو آنها را در رده ابزار پزشکی طبقه‌بندی کرده است، از این رو نیازی نیست مانند دارو تست‌های پزشکی را بگذرانند. این بدان معنا است که دانشمندان از بی‌خطرو موثر بودن این تجهیزات مطمئن نیستند.
وقتی تصمیم می‌گیرید از روش‌های درمانی برای کنترل ریزش مو استفاده کنید، ممکن است کمی طول بکشد تا از نتیجه کار مطمئن شوید. بهترین راه برای دانستن این امر این است که داروها و تجهیزات را دقیقا طبق دستورالعمل مربوطه استفاده کنید. اگر به نتایج دلخواه خود دست نیافتید، بهتر است با یک متخصص پوست مشورت کنید تا سراغ روش‌های دیگر بروید.

درمان‌های جراحی

یکی از روش ها برای درمان ریزش شدید موی سر، جراحی است. بیمه‌ها درمان‌های جراحی را پوشش نمی‌دهند. این درمان‌ها به صورت خصوصی انجام شده و عبارتند از (۱) کاشت مو، که در آن فولیکول‌های مو از پشت و کناره‌های سر برداشته شده و به نقاط طاس سر پیوند زنده می‌شوند، و (۲) کاهش پوست سر که در آن مساحتی به شکل یک بیضی از پوست ناحیه طاس برداشته شده و نواحی مجاور حاوی مو کشیده شده و به هم نزدیک می‌شوند.‌ گاهی اوقات برای کشیدن پوست از اتساع دهنده‌های بافتی استفاده شده و همچنین اسکارهای به جا مانده از کاهش پوست سر بیش از حد به چشم می‌خورند.

پیوند مو: چه انتظاری باید داشت؟

داشتن موهای سالم مانند سلامتی و جوانی، تا زمانی که با مشکل مواجه نشده باشید، چندان مورد توجه ما قرار نمی‌گیرد. در بسیاری از افراد، عمل پیوند مو می‌تواند ظاهر جوانی را به آنها بازگرداند و سری با موی پرپشت به آنها هدیه دهد.
اگر نازک شدن مو یا طاسی سر شما را آزار می‌دهد، باید به فکر چاره باشید تا اعتماد به نفس‌تان را از دست ندهید. اما در ابتدا باید با یک پزشک متخصص مشورت کنید و انتظارات خود را قبل، در طول و پس از عمل بشناسید.

عمل پیوند مو به چه معناست؟

پیوند مو یک عمل جراحی است که در آن از موی سر فرد برای پر کردن نقاط خالی و بدون مو استفاده می‌شود. این عمل از سال ۱۹۵۰ در ایالات متحده رواج داشته و در سال‌های اخیر تکنیک‌های زیادی به آن اضافه شده است.
این عمل معمولا در مطب پزشک و به صورت سرپایی انجام می‌گیرد. پزشک در ابتدای کار پوست سرتان را پاکسازی و سپس از داروی بی‌حسی استفاده می‌کند. در عمل جراحی، فولیکول‌های سالم در نقاط مشخص شده کاشته می‌شوند تا موی جدید رشد کند. در روش FUSS، یک نوار باریک از پشت سر برداشته شده و در نقاط خالی کاشته می‌شود. در این روش، نقاط طاس فورا با موی جدید پوشانده می‌شوند.
سپس، جراح نوارهای برداشته شده را به گرافت‌های کوچک پیوند می‌دهد. تعداد گرافت‌هایی که هر فرد دریافت می‌کند، بسته به نوع، جنس و رنگ موی فرد متفاوت خواهد بود. اگر قرار باشد از روش FUE استفاده شود، جراح در وهله اول پشت سرتان را می‌تراشد. سپس، فولیکول‌های مو را یک به یک از این بخش جدا کرده و در نقاط دلخواه سر می‌کارد تا طاسی سر پوشانده شود.
بسته به اندازه پیوندی که قرار است روی سرتان انجام بگیرد، فرآیند کاشت حدود ۴ تا ۸ ساعت به طول می‌انجامد. اگر ریزش موی‌تان متوقف نشود یا بخواهید موهای ضخیم‌تری داشته باشد، پس از این عمل باید عمل دیگری انجام دهید.

طاسی نقطه‌ای یا آلوپسی آره‌آتا

طاسی نقطه‌ای یا آلوپسی آره‌آتا

طاسی نقطه‌ای یا آلوپسی آره‌آتا

 این نوع ریزش باعث می‌شود که موهای شما به صورت یک الگوی دایره‌ای بریزد. اما معمولا موی ریخته دوباره رشد می‌کند. این عارضه نوعی بیماری خود ایمنی است که در آن، بدن به خودش حمله می‌کند. در این مورد، بدن به تخریب موهای خود دست می‌زند. آلوپسی اسکار یک بیماری نادر است که فولیکول‌های مو را از بین برده و باعث ایجاد اسکار می‌شود. در نتیجه، دیگر هیچ مویی در این نقطه رشد نمی‌کند.

مراقبت از خود

یکی از وظایف مهم مو، حفاظت از پوست سر در برابر آفتاب برای جلوگیری از ریزش مو است؛ بنابراین باید تمامی نواحی طاس پوست سر در مقابل آفتاب محافظت شوند تا از آفتاب سوختگی جلوگیری شده و احتمال بروز آسیب‌های طولانی مدت ناشی از آفتاب نیز کاهش یابد. شما باید برای جلوگیری از ریزش مو ارثی نواحی طاس سر را با کرم ضدآفتاب بپوشانید و در صورتی که قرار است در معرض نور خورشید قرار بگیرید می‌بایست کلاه بپوشید.‌

سایر مجرمان احتمالی ریزش مو

وقتی موهای شما بدون آنکه به تدریج تنک شوند، به طور ناگهانی ریزش پیدا می‌کنند، معمولا پای چیزی غیر از الگوی طاسی در میان خواهد بود. علل دیگر عبارتند از:

– بیماری‌هایی مانند کم‌خونی یا مشکل تیروئید
– پرتو درمانی یا شیمی‌درمانی
– مصرف داروهایی مانند رقیق‌کننده خون، برخورداری از سطح بالای ویتامینA، و استروئیدها که برخی از آقایان برای عضله‌سازی از آنها استفاده می‌کنند
– عفونت پوست سر
– مشکلات مربوط به رژیم غذایی،مانند کمبود آهن یا کمبود بیش از حد ویتامین
– استرس
– داشتن یک مدل موی ثابت برای مدت طولانی
– در اکثر موارد فوق، اگر به موقع به مشکل خود رسیدگی کنید می‌توانید به رشد مجدد موهای‌تان امیدوار باشید.

آیا ریزش مو خطرناک است؟

الگوی طاسی مردانه به طور کلی نشانه یک مشکل پزشکی جدی نیست، اما این عارضه با مشکلاتی از قبیل بیماری عروق کرونر قلب، بزرگ شدن پروستات یا سرطان پروستات، دیابت، چاقی و فشار خون بالا مرتبط است. اگر متوجه ریزش موهای خود شدید، باید ببینید ریزش موهایتان چه الگویی دارد و به چه مقدار است. برای حل مشکل بهتر است با دکترتان مشورت کنید.