درباره حساسیت های پوستی در فصل بهار چه میدانید ؟

فصل بهار با وجود تمام زیبایی‏‌ها و طراوت‏هایی که همراه دارد، به دلیل شروع کار و فعالیت انسان‌ها و حضور بیشترشان در طبیعت، مشکلاتی را برای آن‌ها به ارمغان خواهد آورد. از جمله این بیماری‏‌ها می‌‏توان به بیماری‏های پوستی اشاره کرد که در ادامه همراه با راههای پیشگیری از آن ذکر شده است.

بیماری‌های پوستی فصل بهار به ۲ گروه کلی تقسیم‌بندی می‌شوند. بخشی از این بیماری‌ها به دلیل تغییرهای طبیعت رخ می‌دهند. این تغییرها شامل تابش نور خورشید،‌ حیات مجدد درختان، گل‌ها، گیاهان و گرده‌افشانی آنها و تکثیر و زادوولد حشرات و مایت‌هاست. گروه دوم بیماری‌های پوستی به فعالیت انسان‌ها و تغییرهای رفتاری آنها در فصل بهار وابسته است و براساس شغل و کاری که انجام می‌دهند متفاوت خواهد بود .

بیماری‏های ناشی از احیای دوباره درختان و گیاهان

– بیماری فیتوفتودرماتیت :

رشد گل‌ها و گیاهان و گرده‌افشانی آنها در فضا به ۲ صورت مستقیم و غیرمستقیم روی پوست اثر می‏گذارند. یکی از مهم‌ترین بیماری‏های پوستی که به صورت مستقیم از ترشح گل‌ها و گیاهان ایجاد می‌شود، بیماری فیتوفتودرماتیت نام دارد. این بیماری در افرادی که بیشتر در طبیعت حضور دارند یا در باغداران و باغبانی‌هایی که در باغ‌ها و مزارعشان کار می‌کنند و با گل‌ها و گیاهان متعددی سروکار دارند دیده می‌شود. به این صورت که ترشح‌های حاصل از گل‌ها و گیاهان روی پوست این افراد می‌نشیند و وقتی در معرض آفتاب قرار می‌گیرند، شروع به فعالیت کرده و به راحتی در پوست نفوذ می‌کنند و باعث ایجاد لک‌های قهوه‌ای در پوست می‌شوند. این بیماری در فصل بهار که گرده گل‌ها و گیاهان و تابش نور خورشید افزایش می‌یابد، شیوع بیشتری دارد.

– اگزمای دست و پا :

این بیماری نیز در اثر تماش مستقیم با گل و گیاه ایجاد می‌شود. اگر فردی مختصری هم زمینه اگزما داشته باشد به این بیماری گرفتار خواهد شد. باید بدانید اگزما ۲ علت دارد؛ یک علت آن وجود عوامل داخلی در بدن فرد است که او را مستعد بروز اگزما می‌کند. علت دوم هم وجود عوامل خارجی است. وقتی فردی پتانسیل ایجاد اگزما را داشته باشد وقتی در معرض عوامل خارجی قرار می‌گیرد دچار اگزما می‌شود.

– درماتیت آتوپیک :

بیماری دیگری است که از راه غیرمستقیم و جذب عمومی یا راه تنفسی روی پوست ایجاد می‌شود. با توجه به اینکه در فصل بهار بیماری آسم به‌خصوص در کودکان شیوع بیشتری پیدا می‌کند، بیماری‌های آتوپیک درماتیت یا التهاب پوستی ناشی از آلرژی نیز افزایش می‌یابد. در چنین شرایطی، ممکن است پوست بدن هنگام تماس فرد با مواد آلرژن به‌خصوص گرده گل‌ها و… به شدت دچار خارش شود. علت اصلی این خارش‌ها استنشاق گرده گل‌ها و سپس وارد شدن آنها به خون و اثرگذاری آنها روی پوست است. در این صورت پوست دچار خشکی، خارش و حتی کهیر و آنژیوادم می‌شود.

درباره حساسیت های پوستی در فصل بهار چه میدانید ؟

درباره حساسیت های پوستی در فصل بهار چه میدانید ؟

مشکلات پوستی ناشی از تغییرهای غذایی در فصل بهار

یکی از سنت‌های ما ایرانیان به‌خصوص در ایام نوروز، استفاده از انواع آجیل و شیرینی‌ها برای پذیرایی از میهمانانمان است. این مواد به دلیل ترکیب‌ها و افزودنی‌های مختلفی که دارند، یکی از دلایل بروز و ایجاد برخی حساسیت‌های پوستی هستند.

پیشگیری : از خوردن موادی که نسبت به آنها آلرژی دارید، بپرهیزید و در مصرف موادی که خوردنشان را برای اولین بار تجربه می‏کنید زیاده‏روی نکنید.

مشکلات پوستی ناشی از زاد و ولد حشرات در فصل بهار

فصل بهار فصل تخم‌گذاری و ازدیاد حشرات است. به همین دلیل یکی از دلایل مراجعه افراد به درمانگاه‌های پوست ناشی از نیش حشرات است. مهم‌ترین مشخصه نیش حشرات، تورم، قرمزی و یک نقطه سیاه در مرکز تورم است که نشان‌دهنده نیش حشره است. از مهم‌ترین حشره‏گزیدگی‌ها، می‌توان به گزش نیش زنبور، گزش ساس به‌خصوص در زندان‌ها، اردوگاه‌ها و… اشاره کرد.

پیشگیری : سعی کنید در طبیعت باز و بیرون از خانه نخوابید. روی چمن‌ها دراز نکشید یا اینکه زمین را به طور کامل بپوشانید و از زیرانداز‌های مناسب استفاده کنید. برای خوابیدن در محیط‌های باز، بهتر است کیسه خواب داشته باشید.

– بیماری‏های ناشی از تابش نور آفتاب :

به معنی بروز ضایعه‌های پوستی ناگهانی به‌خصوص در قسمت‌هایی است که نورآفتاب بیشتری به آنجا می‌رسد. این بیماری عمدتا در قسمت‌های پشت‌دست، ساعد و در موارد کمتر در پوست صورت، پشت و جلوی گردن دیده می‌شود. علت ایجاد این بیماری برداشته شدن ناگهانی پوشش لباس از روی دست‌ها یا پوشیدن لباس‏های یقه باز در فصل بهار است. در این فصل به دلیل کار و فعالیت و بالازدن آستین‌ها یا پوشیدن لباس‌های آستین‌کوتاه، پوستی که حدود ۶ ماه به‌وسیله لباس پوشیده شده بود به یکباره در معرض تابش نورخورشید قرار می‌گیرد، فوق‌العاده حساس می‌شود و ضایعه‌های ‌PLE در آن بروز می‌کند. جالب اینکه این ضایعه‌ها بیشتر در خانم‌های خانه‌دار دیده می‌شود که به دلیل انجام خانه‌تکانی آستین‌ها را بالا می‌زنند و در حیاط منازل به شستن فرش، موکت و… می‌پردازند.

– لک‌های پوستی بر اثر خوردن برخی داروها :

مشکل پوستی دیگری که در برخی افراد به دلیل مصرف برخی داروها ایجاد می‏شود، لک‎‏های پوستی است. مصرف برخی داروها مثل کپسول داکسی‌سایکلین، کپسول تتراسایکلین، برخی داروهای اعصاب و روان، داروهای ضدمالاریا مثل هیدروکسی‌کلروکین و برخی داروهای تزریقی ضددرد از راه خون جذب می‌شوند و به پوست می‌رسند و درست در قسمت‌هایی که پوست در معرض آفتاب یا نورهای فلورسنت قرار می‌گیرد، باعث ایجاد لک می‌شوند.

– پورفیری جلدی :

بیماری دیگری که با تابش نور‌آفتاب ایجاد می‏شود، بیماری پورفیری جلدی نام دارد. افرادی که نوعی اختلال ژنتیکی دارند در تماس با نورخورشید دچار ضایعه‌های وزیکولر یا ضایعه‌های آبدار و خارش‌دار در پشت دست می‌شوند و در تشخیص افتراقی PLE قرار می‌گیرند.

– لک‌های خورشیدی :

بیماری دیگری که در فصل بهار در اثر افزایش تابش نور خورشید دیده می‌شود، زخم‌های کوچکی در حلقه بالایی گوش یا گونه کودکان است که معمولا از خود جوشگاه نیز به جا می‌گذارند.

– کهیر آفتابی :

بیماری شایع بعدی که بیشتر در خانم‌ها و در فصل بهار دیده می‌شود، کهیر آفتابی است. این بیماری بیشتر در سر و صورت رخ می‌دهد و به شدت خارش‌دار است.

پیشگیری : برای پیشگیری از بیماری‌های ناشی از تابش نور خورشید به‌خصوص بیماری‌ PLE باید لباس آستین بلند بپوشید و کرم ضدآفتاب بزنید. اگر پوست حساسی دارید، دستکش نخی دست کنید و در ساعت‌هایی که نور‌آفتاب شدت بیشتری دارد از خانه خارج نشوید.

چه موقع به پزشک مراجعه کنیم؟

اگر در اثر تماس یا گزش حشره دچار کهیر شدید، سریع به پزشک مراجعه کنید و شاید لازم باشد از داروهای تزریقی استفاده کنید زیرا ممکن است بعضی از حشره‌گزیدگی‌ها فرد را وارد شوک کند. به‌خصوص گزش زنبورها را جدی بگیرید. در صورتی که دچار گزش‌های معمولی حشره‌ها شدید در محل گزش پماد بتامتازون یا یک پماد استروییدی ضدخارش بزنید و به هیچ‌وجه محل گزش حشره را نخارانید. زیرا در اثر خارش زیاد، پوست آن ناحیه آسیب می‌بیند و خودش محلی برای ورود باکتری یا ایجاد عفونت می‏شود.

چگونه از ایجاد حساسیت های پوستی پیشگیری کنیم ؟

پوشش بدنتان را کامل کنید. اگر در برابر گرده گل‌ها و گیاهان حساس هستید حتما ماسک بزنید و تا حد امکان در باغ‌ها یا اماکنی که گرده گل‌ها زیاد است نروید. در صورتی که فردی به دلیل شغلش ناچار است در طبیعت و در تماس با گرده گل‌ها و گیاهان باشد و دچار عوارض متعدد پوستی می‌شود، می‌تواند با نظر پزشک قبل از حضور در محل کار از داروهای آنتی‌هیستامینی استفاده کند تا مانع بروز عوارض پوستی شود یا شدت آنها را کمتر کند.

مشکلات پوستی ناشی از فعالیت‌های شغلی در فصل بهار

– بیماری‌های کارگران ساختمانی :

فصل بهار شروع ساخت‌وساز مجدد ساختمان‌ها و کار و فعالیت کارگران ساختمانی است. یک بیماری پوستی بسیار مهم بین کارگران ساختمانی درماتیت یا اگزمای سیمانی است. کارگرانی که دچار این مشکل پوستی می‌شوند باید شغلشان را تغییر دهند زیرا اگر کارگری به سیمان حساس باشد و بار اول در تماس با سیمان دچار عارضه شود و رعایت نکند دفعه‌های بعد حتی وقتی از کنار ساختمان در حال ساخت عبور و گردوخاک حاصل از آن را در محیط استنشاق می‏کند، دچار عارضه‌ اگزمای سیمانی خواهد شد. بعضی از افراد هم پس از مراجعه به کلینیک‌های پوست از خارش شدید بدن به‌خصوص در فصل بهار و تابستان شکایت می‌کنند در حالی که هیچ مشکل داخلی خاصی ندارند اما در شرح‌حالشان مشخص می‌شود در نزدیکی محل زندگی‌شان کار ساخت‌وساز ساختمان انجام می‌شود. در واقع استنشاق گردوخاک کار ساختمان‌سازی که وارد محیط خانه آنها می‌شود از یک طرف و پتانسیل درونی موجود در فرد، باعث ابتلای او به اگزما می‌شود.

پیشگیری : هنگام کار با مواد ساختمانی حتما دستکش بپوشید، ماسک بزنید یا از کنار ساختمان‏های در حال ساخت عبور نکنید

– بیماری‌‌های دامداران :

فصل بهار فصل فعالیت دامداران و شروع جابجایی، ییلاق و قشلاق، تراشیدن موی دام‌ها، مراقبت از زادوولدشان و… است در نتیجه تماس پوستی آنها با حیوانات افزایش می‌یابد. در نتیجه بیماری‌های قارچی مشترک بین‌ حیوان و انسان بین دامداران بیشتر دیده می‌شود. نکته مهم اینکه شدت بیماری قارچ‌های حیوانی بسیار شدیدتر از قارچ‌های ساده است و فرد را دچار عفونت‌های وسیع و گسترده می‌کند و بیماران باید علاوه بر مصرف داروهای ضدقارچ از آنتی‌بیوتیک استفاده کنند.

پیشگیری : توصیه مهم به همه دامداران این است که حتما با پوشش کافی و با دستکش مناسب به سمت دام‌هایشان بروند و پس از کار حتما دست‌هایشان را با آب و صابون بشویند و ضدعفونی‌ کنند و از بردن لباس‌های کار به خانه جدا بپرهیزند زیرا می‌توانند به راحتی بیماری را به داخل خانه و خانواده منتقل کنند.

– بیماری‌‌های ورزشکاران :

با توجه به هوای معتدل بهاری فعالیت‌های ورزشی در فصل بهار افزایش پیدا می‌کند و افرادی که تمایل بیشتری به انجام فعالیت‌های بدنی و ورزشی دارند بیشتر عرق می‏کنند. بیماری‌هایی که با تعریق بدن در ارتباط هستند شامل فعالیت قارچ‌های سطحی ورسیکالر است که ضایعه‌هایی را در پوست ایجاد می‏کند. حتما شنیده‌اید بعضی از افراد به دلیل ورزش یا پیاده‌روی در فصل بهار، دچار راش‏ها یا سوختگی کشاله ران می‌شوند. علت این بیماری عرق‌کردن در ناحیه کشاله ران است. از طرفی پوست این ناحیه بهم ساییده شده و التهاب و ناراحتی را دوچندان می‏کند و فرد هنگام راه رفتن اذیت می‌شود. از سوی دیگر مواد موجود در عرق از جمله کلرورسدیم باعث می‌شود کشاله ران یا زیر بغل دچار سوختگی و ناراحتی شود و مشکلاتی را برای افراد ایجاد کند.

پیشگیری : بعد از هر فعالیت ورزشی استحمام و خوب خودتان را خشک کنید و لباس‌های نخی گشاد بپوشید.

– بیماری‌های کشاورزان :

با شروع فصل بهار کشاورزی و تماس با انواع سموم و به‌خصوص کار و تلاش زیر نور آفتاب شاهد بیماری‌های پوستی مختلفی در بین کشاورزان هستیم.

پیشگیری : هنگام کار از کلاه و لباس‌های مناسب استفاده کنید تا تماس با نور آفتاب به حداقل برسد. هنگام استفاده از سموم نیز حتما ماسک بزنید و لباس‌های مناسب و دستکش بپوشید.

چه موقع به پزشک مراجعه کنیم؟ در صورت وجود هر ضایعه‏ای روی پوست باید به پزشک متخصص پوست مراجعه و آن را بررسی و درمان کرد.

آیا آلرژی‌های پوستی در فصل بهار هم مانند آلرژی تنفسی نسبت به سایر فصل‌ها افزایش می‌یابد؟

بله، یکی از تظاهرات بالینی و کلینیکی آلرژی‌ها، تظاهرات پوستی است. برخی افراد مبتلا به حساسیت تنفسی، حساسیت پوستی هم دارند ولی برخی صرفا علائم پوستی و برخی فقط علائم ریوی از خودشان نشان می‌دهند. تظاهرات پوستی گاهی به شکل اگزما و گاهی حساسیت و کهیر است و با قرمزی و سوزش و خارش همراه می‌شود. در فصل بهار به دلیل مواجهه بیشتر افراد با محرک‌هایی مثل گل و گیاه و گرده‌های آنها یا نور آفتاب، مواد شیمیایی، مواد آرایشی بهداشتی و… بیشتر شاهد بروز اگزما و حساسیت‌های پوستی در افرادی هستیم که زمینه ابتلا به آلرژی دارند.

ممکن است فردی قبلا هرگز در بهار حساسیت نداشته باشد و ناگهان در سال جدید به آن مبتلا شود؟

به هر حال زمینه ژنتیکی ابتلا به آلرژی باید در فرد وجود داشته باشد. معمولا علائم ابتلا به آلرژی از همان سن پایین خود را نشان می‌دهد و با افزایش سن متفاوت می‌شود و تغییر می‌کند. فردی که امسال تازه در فصل بهار دچار حساسیت پوستی یا آبریزش می‌شود حتما پیش از این نیز علائمی از آلرژی به شکل دیگری داشته است. البته این امکان هم وجود دارد که فردی مثلا در۳۰ سالگی بدون هیچ پیش‌زمینه‌ای تازه علائم آلرژی را نشان دهد اما این اتفاق نادر است. با افزایش سن و بعد از ۶۰ سالگی که پوست خشک می‌شود نیز احتمال بروز برخی اگزما‌های پوستی بیشتر می‌شود بی‌آنکه زمینه ژنتیکی در کار باشد.

در فصل بهار غیر از آلرژی چه بیماری‌های پوستی دیگری شایع‌تر است؟

غیر از حساسیت‌های پوستی، کهیر آفتابی نمونه دیگری از آلرژی‌های شایع در این فصل است اما در مورد سایر بیماری‌های پوستی می‌توان به عفونت‌های باکتریایی و ویروسی اشاره کرد. دلیل این مسائل استفاده بیشتر از اماکن عمومی است. رعایت نکردن نکته‌های بهداشتی باعث شیوع بیشتر بیماری‌هایی مثل زگیل و زردزخم در این فصل می‌شود. کافی است وسایل شخصی همراه داشته باشید و از وسایل موجود در اماکن عمومی استفاده نکنید تا از ابتلا به این بیماری‌ها در امان بمانید.

آیا در بهار پوستمان به مراقبت بیشتر یا خاص‌تری نیاز دارد؟

بله، در فصل بهار به دلیل بیشتر شدن تفریح و گردش و به دلیل آسیب‌های احتمالی پوست در خانه‌تکانی‌ها و کارهای منزل در دید و بازدیدها و مهمانی‌ها، مردم باید به مراقبت از پوستشان اهمیت بیشتری بدهند و دوری از اشعه مضر آفتاب و استفاده از مرطوب‌کننده‌ها و محرک‌ها، مخصوصا شوینده‌های شیمیایی، را جدی‌تر بگیرند. افراد مستعد آلرژی باید پیشگیری را در صدر برنامه‌هایشان قرار دهند؛ مثلا به گل و گیاهی که نمی‌شناسند، دست نزنند، از اماکنی که مملو از گرده گیاهان است، دور بمانند و هنگام کار با مواد شیمیایی دستکش دست کنند و اگر حساسیتی بروز کرد به درمان فوری آن بپردازند تا اوضاع بدتر نشود اما چه برای افراد مستعد آلرژی و چه برای افراد معمولی، مرطوب نگه‌داشتن پوست و استفاده از ضدآفتاب در این فصل حرف اول را می‌زند. برخی ویتامین‌های موضعی مثل ویتامین B نیز به دلیل خاصیت جاذب آب و رطوبتی که ایجاد می‌کنند، مفیدند و بهتر است مرطوب‌کننده‌هایی را تهیه کنیم که حاوی این ویتامین باشند. اگر دچار آبریزش بینی یا اشک‌ریزش شدید نیز در کنار مشاوره با پزشک و استفاده از داروهای ضدآلرژی کافی است از دستمال‌های لطیف استفاده کنید تا پوست دور چشم یا بینی صدمه نبیند و قرمز نشود. باید همواره پوست این نواحی را چرب و مرطوب نگه دارید تا خشکی بیش از حد باعث تحریک، قرمزی و سوزش آن نشود.

توصیه‌های پوستی بهاره

یکی از بارزترین علایم پوستی آلرژی بهاره، خشکی و خارش شدید و ناخوشایند پوست دست است. در کنار توصیه‌های درمانی عمومی برای رفع مشکل آلرژی، می‌توان از راهکارهای موضعی زیر نیز برای کاهش مشکلات پوست دست استفاده کرد:

۱ – دستکش و مرطوب‌کننده یادتان نرود :

کمتر شخصی به سلامت پوست دست توجه دارد. پوست دست بیشتر افراد در فصل بهار به دلیل تغییرات آب و هوایی و افزایش مواجهه با مواد شوینده ممکن است در معرض التهاب قرار بگیرد. به همین دلیل بهتر است هنگام شستشو یا مواقع دیگری که پوست دستمان مواجهه طولانی‌مدتی با آب دارد، دستکش بپوشیم و مصرف کرم مرطوب‌کننده با چربی بالا را فراموش نکنیم. به هر حال، خشکی پوست دست باعث پیری زودرس آن می‌شود و برای رفع این مشکل باید با استفاده از کرم، دست‌ها و ناخن‌ها را ماساژ دهیم و در صورت لزوم بعد از استفاده از کرم دستکش نخی دست کنیم تا کرم کاملا جذب پوست شود.

۲ – هر شب آرایشتان را پاک کنید :

حتی اگر آرایش ندارید، قبل از خواب، صورتتان را با شامپو بچه بشویید تا تمام ذرات ریز و آلودگی‌ها از روی پوست محو شود. اگر آرایش دارید از شیرپاک‌کن یا پد‌های مناسب استفاده کنید تا پوستتان دچار التهاب و سوزش و خارش نشود و بعد آن را با آب و شوینده مناسب کاملا تمیز کنید. هرگز از صابون‌های قلیایی برای شستن پوست صورت استفاده نکنید. بعد از شستشو از کرم مرطوب‌کننده یا ضدچروک یا کرم مخصوص شب استفاده کنید. متخصصان می‌گویند نشستن آرایش قبل از خواب می‌تواند در کدر شدن رنگ چهره و بروز جوش‌های سرسیاه به مرور زمان دخیل باشد. یادتان باشد در طول شب فعالیت‌های بازسازی پوست آغاز می‌شود. استفاده از کرم‌های شب که حاوی عناصر فعال مثل AHA، اسیدسالیسیلیک، ویتامین A، ۵‌B و اسید‌های میوه است، این روند را تسریع می‌کند. در ضمن بعد از شستن پوست صورت ممکن است احساس خشکی شما را اذیت کند و کرم زدن با قرار دادن لایه چربی محافظ روی پوست از هدر رفتن رطوبت آن پیشگیری می‌کند.

برای پیشگیری از این آلرژی راههایی وجود دارد:

۱ – هنگام وزیدن باد بهاری حتی المکان از بیرون رفتن و در معرض باد قرار گرفتن خودداری نماییم.

۲ – پوست خود را مرطوب نگاه داشته و از مصرف صابونهای قلیایی خود داری کنیم و برای شستشو از بار صابون هایی با PH اسیدی که نزدیک به PH معمولی بدن است استفاده نموده و بلافاصله پس از استفاده از انها پوست را با کرمهای مرطوب کننده و بدون عطر مرطوب نماییم.

۳ – مصرف مواد حساسیت زا مانند انواع تنقلات با رنگهای مصنوعی، فلفل و نوشابه را محدود کنیم و بیشتر از آب و مایعات طبیعی برای جلوگیری از خشکی پوست استفاده نماییم.